3. Αξιολόγηση των επιπτώσεων της στρατηγικής για την πρόληψη και την ανακύκλωση των αποβλήτων

Οι οικονομικές, περιβαλλοντικές και κοινωνικές συνέπειες της ανάλυσης των κινδύνων και των οφελών της καταπολέμησης των αποβλήτων και της πολιτικής ανακύκλωσης περιλαμβάνουν στρατηγικές προσεγγίσεις για τους ακόλουθους δείκτες μέτρησης:

• Στην πρώτη προσέγγιση η ποσότητα των αποβλήτων (το βάρος τους) θεωρείται ως επαρκής ένδειξη των επιπτώσεων της παραγωγής και διαχείρισης των αποβλήτων στο περιβάλλον. Η πολιτική που αναπτύχθηκε βασίζεται στη μείωση της ποσότητας των παραγόμενων αποβλήτων, που διάτίθενται ή υποβάλλονται σε επεξεργασία μέσω αποτέφρωσης.
• Στη δεύτερη (εναλλακτική) προσέγγίση η ποσότητα των αποβλήτων (το βάρος τους) δεν θεωρείται ως επαρκής ένδειξη για τις επιπτώσεις της παραγωγής και της διαχείρισης των αποβλήτων στο περιβάλλον. Η πολιτική που αναπτύχθηκε στοχεύει στη μείωση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων κατά τη διάρκεια του κύκλου ζωής των πόρων και των προϊόντων.

Αναπτύχθηκε μια βάση δεδομένων με πληροφορίες σχετικά με τις επιπτώσεις της παραγωγής και της διαχείρισης των αποβλήτων στο περιβάλλον, λαμβάνοντας υπόψη ολόκληρο τον κύκλο ζωής των πόρων και των προϊόντων.

Ο επιχειρηματικός κίνδυνος στις διαδικασίες ανακύκλωσης / επαναχρησιμοποίησης εξαρτάται από την ισορροπημένη περιβαλλοντική πολιτική. Η πολιτική αυτή στοχεύει στη μείωση των αρνητικών επιπτώσεων των αποβλήτων, διατηρώντας παράλληλα τα οφέλη. Η βέλτιστη στρατηγική για τη διαχείριση των αποβλήτων στην οικονομική, περιβαλλοντική και κοινωνική άποψη πρέπει να βασίζεται στην ισορροπία, συνδυάζοντας τα μέτρα για την πρόληψη της δημιουργίας αποβλήτων, την ανακύκλωση υλικών, την ανάκτηση ενέργειας και την αφαίρεσή τους.

Με τον τρόπο αυτό η ευρωπαϊκή στρατηγική στηρίζει την πολιτική, βασιζόμενη στην εκτίμηση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων καθ’όλη τη διάρκεια ζωής των πόρων και των προϊόντων.

Η στρατηγική αυτή αναπτύσσει:

• Μια σφαιρική προσέγγιση, που συνδυάζει νομικά, εθελοντικά και οικονομικά μέτρα που θα μπορούσαν να ενισχύσουν την επίδραση από την εφαρμογή κάθε μία από τις μεθόδους.
• Την ανάλυση του κόστους και των οφελών, λαμβάνοντας υπόψη τους μεθοδολογικούς περιορισμούς τους και τις διαφορετικές ερευνητικές προσεγγίσεις για την ανάπτυξη μιας ισορροπημένης πολιτικής για την ανακύκλωση από περιβαλλοντική και οικονομική άποψη.

Εδώ θα πρέπει να ληφθεί υπόψη το γεγονός ότι η ανακύκλωση δεν είναι πάντα η καλύτερη επιλογή από οικονομική άποψη, καθώς τα κεφάλαια που επενδύθηκαν θα μπορούσαν να είναι μεγαλύτερα από τα υλικά που εξοικονομήθηκαν. Επιπλέον, η μέθοδος που λαμβάνει υπόψη τον κύκλου ζωής μπορεί να είναι ένα εργαλείο για την ελαχιστοποίηση των αποβλήτων από γενιές προϊόντων μέσω της συνεχούς βελτίωσης των εταιρικών πρακτικών. Ωστόσο, αυτό το εργαλείο μπορεί να είναι δαπανηρό και να πάρει πολύ χρόνο εάν εφαρμοστεί από όλες τις επιχειρήσεις και σε όλα τα προϊόντα, γι’αυτό η χρήση του δεν πρέπει να είναι υποχρεωτική.

Επιπλέον, κατά την εκτίμηση των προϋποθέσεων για τις επιδοτήσεις θα πρέπει να εκτιμηθεί κατά πόσον το μέτρο θα είναι επαρκές σε δημόσιο επίπεδο και σε εθνικό / τοπικό επίπεδο.

Μόλις εκτιμηθεί η δυνατότητα εφαρμογής και η χρησιμότητα του συγκεκριμένου εθνικού ή τοπικού μέτρου θα πρέπει να αναλυθούν προσεκτικά οι επιπτώσεις του στο ελεύθερο εμπόριο των αγαθών εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Ένα άλλο σοβαρό πρόβλημα είναι η ανάπτυξη της αγοράς των δευτερογενών πρώτων υλών, η οποία μπορεί να καθορίσει την επιτυχία ή την αποτυχία της στρατηγικής για την ανακύκλωση αποβλήτων. Γι’αυτό η εκτίμηση της ανάγκης για τη λήψη μέτρων προώθησης της αγοράς ανακυκλωμένων υλικών θα πρέπει να αναλυθεί στο πλαίσιο της επιλεγμένης ολοκληρωμένης στρατηγικής. Η προσέγγιση αυτή πρέπει να συμπληρωθεί με πολιτική επικοινωνίας για τη βελτίωση της γνώμης των πολιτών σε σχέση με τα προϊόντα που κατασκευάζονται από ανακυκλωμένα υλικά.

Τα σκουπίδια που πετάμε κάθε μέρα μπορούν να χρησιμοποιηθούν ξανά και στην «επαναχρησιμοποίηση των αποβλήτων» μπορούμε να αποκτήσουμε προϊόντα χωρίς να αφαιρούμε πολύτιμους πόρους από το περιβάλλον, προστατεύοντας τους φυσικούς πόρους, εξοικονομούμε πολύτιμο χώρο για τη διάθεση των υγρών και στερεών αποβλήτων και ένα σημαντικό χρηματικό ποσό.

Κάθε χρήστης μπορεί να προσπαθήσει να χρησιμοποιήσει πολλαπλά διαφορετικά προϊόντα: επισκευασμένα, σπασμένα ή φθαρμένα αντικείμενα, επισκευασμένα παπούτσια, έπιπλα ή επιδιορθωμένα ρούχα. Εάν δεν επαναχρησιμοποιείτε τίποτα, σκεφθείτε ότι μπορείτε να το κάνετε. Δωρίστε ρούχα, περιοδικά, έπιπλα και άλλα. Μπορείτε να τα δώσετε και στους ανθρώπους γύρω σας. Ακόμα κι αν νομίζετε ότι δεν μπορείτε να χρησιμοποιήσετε ξανά κάτι, μην το πετάξετε, αλλά προσπαθήστε να του βρείτε νέα εφαρμογή.