4.3. Πτυχές της ασφάλειας τυπικές για τους ΓΤΜ

Οι τεχνικές ανασυνδυασμένου DNA που χρησιμοποιούνται για την τροποποίηση των φυτών είναι παρόμοιες με εκείνες που χρησιμοποιούνται για την παραγωγή γενετικά τροποποιημένων μικροοργανισμών. Όπως ήδη αναφέρθηκε, ορισμένα γενετικά χαρακτηριστικά των μικροοργανισμών είναι μεγάλης σημασίας και θα πρέπει να ληφθούν υπόψη κατά την αξιολόγηση της ασφάλειας. Οι μικροοργανισμοί που χρησιμοποιούνται για την παραγωγή τροφίμων είναι Gram+ και - βακτήρια, ζυμομύκητες και νηματοειδείς μύκητες. Το γονιδίωμα και οι τεχνολογίες ανασυνδιασμού τους έχουν διαφορές, αν και χρησιμοποιούνται μερικές κοινές τεχνικές.

Η τεχνική του ομόλογου ανασυνδυασμού στα βακτήρια είναι ένα σημαντικό πλεονέκτημα, δεδομένου ότι η θέση ολοκλήρωσης μπορεί να σχεδιαστεί κατα τον σχεδιασμό του πειράματος, και το ανεπιθύμητο DNA μπορεί να αφαιρεθεί εύκολα. Έτσι, ενα ομόλογο σύστημα γονιδίου για την επιλογή και τη διατήρηση του εισαχθέντος DNA μπορεί να δημιουργηθεί μαζί με την ανάπτυξη κατάλληλων μεθόδων επιλογής, που είναι συμβατές με την απαίτηση για την ασφάλεια των τροφίμων. Τα χαρακτηριστικά αυτά διευκολύνουν τον καλύτερο έλεγχο των διαδικασιών για τη γενετική τροποποίηση.

Η αξιολόγηση της ασφάλειας των ΓΤΜ διευκολύνεται σε μεγάλο βαθμό από την παρουσία δεδομένων αλληλουχίας για το γονιδίωμα ορισμένων βακτηρίων και ζυμομυκήτων. Η δημιουργία αυτών των αλληλουχιών γονιδιώματος για ορισμένους μικροοργανισμούς είναι μια πραγματική επιστημονική βάση για την αξιολόγηση μιας συγκεκριμένης γενετικής τεχνολογίας. Η ανάπτυξη της μετα-γονιδιωματικής αναλυτικής μεθοδολογίας και των τεχνικών συστημάτων παρέχουν αξιόπιστη δυνατότητα για την ανάλυση της έκφρασης των γονιδίων σε επίπεδο ολόκληρου γονιδιώματος. Η επιτυχία της ανάλυσης του DNK με μικρο-τσιπ επιτρέπει τον έλεγχο όλων των γονιδίων στο γονιδίωμα με ειδικούς ανιχνευτές νουκλεϊνικών οξέων. Με τον τρόπο αυτό, μπορεί να διαπιστωθεί η παρουσία των μεμονωμένων γονιδίων και η έκφραση γονιδίων σε διαφορετικά στελέχη και διαφορετικές συνθήκες. Ο πρόοδος στην πρωτεομική επιτρέπει να διαχωριστούν τα μόρια της πρωτεΐνης που απομονώθηκαν από πλήρη κύτταρα μέσω δισδιάστατης ηλεκτροφόρησης πικτώματος και να αναλυθούν. Κατά συνέπεια, μπορεί να επιτευχθεί σύγκριση μεταξύ των στελεχών των διαφορετικών οικοτόπων. Μέσω φασματομετρίας μάζας, οι μεμονωμένες πρωτεΐνες μπορούν να ταυτοποιηθούν και έτσι να διευκολυνθεί η ανέυρεση σύνδεσης των μεμονωμένων πρωτεϊνών με συγκεκριμένα γονίδια. Οι μικροοργανισμοί που χρησιμοποιούνται για την παρασκευή των προϊόντων διατροφής μπορούν να βρεθούν ζωντανά στην τελική μορφή και έτσι μπορούν να φτάσουν στον καταναλωτή. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο υπάρχει πραγματικά η δυνατότητα για αλληλεπίδραση (άμεση ή έμμεση) μεταξύ των ΓΤ οργανισμών και των καταναλωτών. Ως εκ τούτου, είναι απαραίτητο να αποδειχθεί με βεβαιότητα ότι οι μικροοργανισμοί που χρησιμοποιούνται για την παραγωγή προϊόντων διατροφής δεν είναι παθογόνοι, τοξικογόνοι ή αλλεργιογόνοι και ότι η γενετική τροποποίηση δεν μεταβάλλει την κατάσταση ασφάλειάς τους. Με αυτή την έννοια, θα πρέπει να ληφθεί υπόψη η μοίρα των ΓΤΜ που καταναλώνονται και οι επιπτώσεεις τους στην γαστρεντερικό σωλήνα και την εντερική μικροχλωρίδα. Εδω είναι σημαντικό να σημειωθεί ότι θα πρέπει να εκτιμηθεί και η επίδραση των ΓΤΜ στην υγεία των ζώων, λαμβάνοντας υπόψη τις επιπτώσεις τους στον άνθρωπο μέσω της διατροφή. Μία από τις κύριες ανησυχίες είναι η δυνατότητα μεταφοράς των τροποποιημένων αλληλουχιών γονιδίων στους εντερικούς μικροοργανισμούς ή στα κύτταρα του ξενιστή. Ακόμη και η σπάνια ανακάλυψη θραυσμάτων του DNA, που προέρχονται από τα τρόφιμα δεν μπορεί να αγνοηθεί και η πιθανή επίπτωση αυτών των γονιδίων που κανονικά δεν υπάρχουν στη διατροφή θα πρέπει να αξιολογηθεί προσεκτικά.